उन्मेषको कविताले दलित संघर्षलाई उजागर गर्छ
तपाईं कुन जातका हो दाइ ?
(बालकृष्ण लाल 'उन्मेष' को कविताको नेपाली अनुवाद)
"म दलित हुँ, सर!"
होइन, मेरो मतलब, कुन वर्गमा पर्नुहुन्छ भनेर सोधेको!
म त तपाईंका गालीभित्र पर्छु,फोहोर नालीभित्र पर्छु,र छुट्टै राखिएका थालभित्र पर्छु, सर!
त्यसो भए, तपाईं हिन्दु धर्मअन्तर्गत पर्नुहुन्छ?
पर्छु, सर! तर तपाईंको चुनावको बेला मात्र।
के खानुहुन्छ दाइ?
"दलितले जे खान्छ, त्यही खान्छु, सर!"
होइन, मेरो मतलब, तपाईं के खानुहुन्छ?
म तपाईंका कुटाइहरू खान्छु,ऋणको भारी खान्छु,अवस्था धेरै गाह्रो हुँदाकहिले नुनसँग, कहिले अचारसँगभात मिसाएर खान्छु, सर!
मलाई त लाग्यो, तपाईं कुखुराको मासु खानुहुन्छ!
खान्छु, सर! तर तपाईंको चुनावको बेला मात्र।
के पिउनुहुन्छ दाइ?
"दलितले जे पिउँछ, त्यही पिउँछु, सर!"
होइन, मेरो मतलब, तपाईं के पिउनुहुन्छ?
म छुवाछुतको पीडा पिउँछु,टुटेका सपनाको श...








